Pomiń polecenia Wstążki
Przeskocz do głównej zawartości
Ta witryna używa plików cookie. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie plików cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Możesz je w każdej chwili zmienić. Szczegóły znajdziesz w polityce plików cookie.
 
Region:Górny Śląsk|zmień
Drukuj
A A A

Słownik pojęć energetycznych

 

Amper

(A) Podstawowa jednostka natężenia prądu elektrycznego w układzie SI. Wartość jednego Ampera ma prąd elektryczny niezmieniający się, który płynąc w dwóch równoległych, prostoliniowych, nieskończenie długich przewodach o znikomo małym przekroju kołowym, umieszczonych w próżni w odległości 1 m od siebie, wywołałby między tymi przewodami siłę 2 x 10 –7 N na każdy metr długości.

Nazwa Amper pochodzi od nazwiska Andre Marie Ampère'a - francuskiego matematyka i fizyka, twórcy podstaw współczesnej elektrodynamiki.

 

Amperogodzina

Przenosi prąd o natężeniu jednego Ampera płynący w ciągu jednej godziny. Stosowana powszechnie np. do określania pojemności elektrycznej akumulatorów, tak w motoryzacji jak i w urządzeniach codziennego domowego użytku. W tych ostatnich wyrażana jest zazwyczaj w miliAmperogodzinach (mAh) czyli tysięcznych częściach amperogodziny.

Baryłka

Pozaukładowa jednostka objętości płynów, używana głównie i tradycyjnie w handlu ropą naftową.

1 baryłka amerykańska odpowiada dokładnie 158,987 litrom (w zaokrągleniu przyjmuje się 159 l). Baryłka angielska jest nieco większa i odpowiada 163,656 litrom (w zaokrągleniu przyjmuje się 164 litry).

Bezpieczeństwo energetyczne

Stan gospodarki umożliwiający pokrycie bieżącego i perspektywicznego zapotrzebowania odbiorców na paliwa i energię w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony, przy jednoczesnym zachowaniu wymagań ochrony środowiska.

Bezpiecznik główny

Są to bezpieczniki odcinające dopływ prądu do mieszkania. Znajdują się przed licznikiem na tablicy licznikowej.

Jest to tzw. zabezpieczenie główne Twojego mieszkania.

BTU (British Termal Unit)

To pozaukładowa jednostką energii używana przede wszystkim w Stanach Zjednoczonych. 1 BTU to ilość energii potrzebna do podniesienia temperatury jednego funta wody o jeden stopień Fahrenheita.

Z powodu nieprecyzyjnej definicji tej jednostki (zmiany ciepła właściwego wody przy różnych temperaturach) jej wartość waha się od 1054 do 1059 J. Jest stosowana głównie przy podawaniu energii generowanej przez urządzenia ciepłownicze.

 

CSR (społeczna odpowiedzialność biznesu)

Koncepcja, zgodnie z którą firmy dobrowolnie łączą kwestie ekonomiczne, społeczne i środowiskowe w swoich operacjach biznesowych oraz w kontaktach z otoczeniem zewnętrznym.

Odpowiedzialny biznes w Grupie TAURON

Deregulacja

Zniesienie monopolu (zazwyczaj państwowego) w zakresie oddziaływań na ekonomiczną sferę kraju, które umożliwia rynkowi działanie na zasadach wolnej konkurencji. Tu używana jako synonim liberalizacji.

Dwutlenek węgla (CO2)

Gazowy związek węglowy, który naturalnie występuje w atmosferze i bierze udział w fotosyntezie.

Dwutlenek węgla jest niezbędny, by na ziemi mogło istnieć życie. Symbol chemiczny to CO2. Jest to dominujący gaz cieplarniany w atmosferze.

Dystrybucja

Dystrybucja podsektor elektroenergetyki polskiej, obok podsektora przesyłu, wytwarzania, a także obrotu.

Zadaniem podsektora dystrybucji jest transport energii elektrycznej systemami dystrybucyjnymi wysokiego, średniego i niskiego napięcia w celu dostarczania jej do odbiorców końcowych.

Przyłączenia i instalacje

Edison Thomas Alva

(1847–1931) genialny samouk, ojciec elektryczności, amerykański wynalazca, twórca stu patentów.

 W 1879 wynalazł żarówkę elektryczną; a w latach 1881–82 zbudował w Nowym Jorku pierwszą w świecie elektrownię pracującą na użytek publiczny. W 1904 roku zbudował akumulator zasadowy niklowo-żelazowy; w Menlo Park zorganizował pierwszy w świecie instytut badań naukowo-technicznych.

Elektrociepłownia

Elektrownia parowa wytwarzająca jednocześnie energię elektryczną oraz ciepło w tzw. układzie skojarzonym (kogeneracja).

Ciepło jest dostarczane odbiorcom w postaci pary lub gorącej wody w ilości nie mniejszej niż 10 proc. znamionowej wydajności kotłowni. Układ cieplny elektrociepłowni, w którym para z upustów lub wylotów turbin, po wykonaniu pracy i częściowym rozprężeniu, jest wykorzystywana jako nośnik ciepła, pozwala wykorzystać ciepło odpadowe i uzyskać wyższą ogólną sprawność przetwarzania energii niż przy niezależnym wytwarzaniu ciepła w ciepłowniach i energii elektrycznej w elektrowniach cieplnych.

 

Elektrownia

Zakład przemysłowy lub zespół urządzeń wytwarzających energię elektryczną z różnych form energii pierwotnej.

Pierwsze elektrownie powstały pod koniec XIX wieku. W 1882 w Nowym Jorku, w 1883 w Mediolanie i Petersburgu, w 1884 w Berlinie. Początkowo wytwarzały prąd stały o napięciu 110 V, 220 V, rzadziej 500 V. Wyposażone były w tłokowe maszyny parowe i rusztowe kotły płomienicowe lub bateryjne, z ręcznym narzutem paliwa. W niektórych miastach np. w Krakowie elektrownia miejska wyposażona była w silniki gazowe zasilane gazem z miejskiej gazowni.

Następnym etapem rozwoju było zastosowanie w 1891 roku prądu przemiennego w układzie trójfazowym. Po II wojnie światowej nastąpił dynamiczny rozwój energetyki połączony z jej centralizacją.

Elektrownia słoneczna

(helioelektrownia) przetwarza energię promieniowania słonecznego na energię elektryczną. Są stosowane 2 metody: pośrednia (heliotermiczna), polegająca na przemianie energii promieniowania słonecznego absorbowanego przez kolektor słoneczny na energię czynnika termodynamicznego elektrowni parowej i bezpośrednia (helioelektryczna) polegająca na bezpośredniej przemianie energii pierwotnej na energię elektryczną za pomocą przetworników fotowoltaicznych.

Elektrownia wiatrowa

Wytwarza energię elektryczną z energii wiatru za pomocą silnika wiatrowego sprzężonego z generatorem elektrycznym. Sprawność elektrowni wiatrowej nie przekracza obecnie 40%.

Elektrownia wodna (hydroelektrownia)

Przetwarza energię wód płynących na energię elektryczną przy wykorzystaniu turbiny wodnej sprzęgniętej z generatorem.

Sprawność elektrowni wodnych wynosi średnio 80–90% i jest zdecydowanie najwyższa ze wszystkich elektrowni. Rozróżnia się elektrownie zbiornikowe, przepływowe, pompowe i pływowe. Specjalną grupą elektrowni wodnych są elektrownie szczytowo-pompowe.

Energia elektryczna

Energia układu ładunków elektrycznych, w przypadku ładunków nieruchomych jest to energia elektrostatyczna, w przypadku ładunków poruszających się — energia elektrodynamiczna. W praktyce przez energię elektryczną rozumie się zwykle energię prądu elektrycznego wyrażającą się wzorem:

E = UIt = I 2Rt, gdzie:

U — przyłożone napięcie elektryczne

I — natężenie prądu elektrycznego

R — opór (rezystancja)

t — czas przepływu

Kilowat

Moc równa 1000 watów; definicja wata poniżej. Kilowat posiada skrót kW.

Kilowat jest często (błędnie) utożsamiany z kilowatogodziną (kWh). Kilowatogodzina odpowiada ilości energii zużywanej przez urządzenie o mocy 1 kW przez godzinę.

Kilowatogodzina

To jednostka energii najczęściej stosowana w życiu codziennym. Odpowiada ilości energii zużytej w ciągu godziny przez urządzenie o mocy 1 kW (1 kilowata).

 Gospodarstwo domowe zużywa średnio 2500-3000 kWh rocznie. Uwaga: pytanie o cenę energii to de facto pytanie ile kosztuje kilowatogodzina (ile kosztuje 1 kWh). Błędem jest pytanie ile kosztuje kilowat (ile kosztuje kW). Kilowat jest jednostką mocy, nie jest jednostką energii.

Licznik inteligentny

Pozwala na zdalną wymianę informacji pomiędzy systemem pomiarowym i przesyłowym.

Więcej informacji

Maksymalna moc energii elektrycznej

Moc pobierana przez domowe urządzenia elektryczne (sprzęt AGD, hydrofor, oświetlenie wewnętrzne i zewnętrzne, urządzenia do podgrzewania wody, automatykę, komputery, urządzenia alarmowe, kuchnie, ogrzewanie elektryczne – piece akumulacyjne, maty podłogowe, itp.) jeśli wszystkie będą pracowały w tym samym czasie. W praktyce rzadko pracują równocześnie, dlatego rzeczywisty pobór mocy będzie niższy niż wyliczony.

Moc maksymalną można wyliczyć samemu (gdy znamy orientacyjną moc poszczególnych urządzeń), ale lepiej poprosić o to projektanta elektryka lub zapytać w spółce dystrybucyjnej poczas składania wniosku. Trzeba wiedzieć, czy i jakie urządzenia dużej mocy mają być zainstalowane w domu (elektryczny piec grzewczy, kuchenka elektryczna z piekarnikiem, przepływowy ogrzewacz elektryczny, itp). Teoretycznie można wystąpić o przydział mocy równy mocy maksymalnej. Zazwyczaj jednak moc przyłączeniowa jest niższa niż moc maksymalna.

 

Miejsce dostarczania

Punkt w sieci energetycznej określony w umowie o przyłączenie, w umowie o świadczenie usług przesyłowych lub w umowie sprzedaży energii elektrycznej.

 

Moc elektryczna

(oznaczana literą P) Jest to ilość energii elektrycznej dostarczana w jednostce czasu. Mierzymy i podajemy ją w watach (W). 1 W to energia 1 J (dżula) dostarczana w czasie 1 sekundy. W watach wyrażana jest np. moc żarówek, drobnych sprzętów gospodarstwa domowego.

Moc bardziej “energochłonnych” urządzeń domowych jak np. zmywarki, pralki, grzejniki czy podgrzewacze wody podawana jest na ogół w kilowatach (1 kW = 1000 W). Natomiast moc generatorów zainstalowanych w elektrowniach wyrażana jest w megawatach (1 MW = 1000 kW).

Moc przyłączeniowa

Moc czynna zaplanowana do pobierania lub wprowadzania do sieci, określona w umowie o przyłączenie, jako wartość maksymalna ze średnich wartości tej mocy w okresie 15 minut, a służąca do zaprojektowania przyłączenia.

Zwiększenie mocy

Nielegalne pobieranie energii elektrycznej

Pobieranie energii elektrycznej niezgodnie z zapisami umowy lub w ogóle bez zawarcia umowy z przedsiębiorstwem energetycznym.

Zgłoszenie nielegalnego poboru

Prąd elektryczny

Ukierunkowany przepływ swobodnych ładunków elektrycznych pod wpływem pola elektrycznego w środowisku przewodzącym.

Prąd elektryczny w metalach i półprzewodnikach jest związany z przepływem elektronów i dziur (pasmowa teoria ciała stałego), w elektrolitach - z przepływem jonów, w gazach - jonów i elektronów (wyładowanie elektryczne). Za kierunek prądu elektrycznego przyjmuje się umownie kierunek przepływu ładunków dodatnich.

Wielkościami charakteryzującymi prąd elektryczny są jego natężenie i gęstość. Związek między natężeniem prądu elektrycznego i napięciem opisuje prawo Ohma. Rozróżnia się prąd elektryczny: - stały (natężenie prądu nie zmienia się w czasie) - zmienny, którego szczególnym przypadkiem jest prąd przemienny. Najważniejsze zjawiska towarzyszące występowaniu prądu: - powstawanie pola magnetycznego - wydzielanie ciepła. Źródłami prądu są ogniwa galwaniczne, fotoelektryczne, termoelektryczne oraz prądnice elektryczne.

Przyłącze

Odcinek sieci wraz z niezbędnymi urządzeniami lub ich zespołami służącymi połączeniu sieci energetycznej niskiego napięcia z instalacją odbiorczą. W przyłączu znajduje się zabezpieczenie główne obiektu oraz układ pomiarowy służący do rozliczeń z dostawcą energii elektrycznej.

Jak załatwić przyłączenie do sieci

Taryfa

Zbiór cen i stawek opłat oraz warunków ich stosowania, opracowany przez przedsiębiorstwo energetyczne i wprowadzony jako obowiązujący dla wyszczególnionych w nim grup klientów (odbiorców) w trybie określonym ustawą „Prawo Energetyczne”.

 

Tablica rozdzielcza

Urządzenie, z którego rozchodzą się poszczególne obwody elektryczne instalacji domowej.

W tablicy rozdzielczej umieszczone są zabezpieczenia (bezpieczniki topikowe, wyłączniki samoczynne oraz różnicowe). Często zamontowany jest tam również licznik energii elektrycznej i niedostępne dla użytkownika – zaplombowane - zabezpieczenie główne.

Tabliczka znamionowa

Rodzaj “dowodu osobistego”, w który obowiązkowo powinien być wyposażony każdy odbiornik elektryczny.

Wykonana jest z metalu bądź coraz częściej tworzywa sztucznego, na którym w sposób trwały umieszczone są podstawowe dane niezbędne do prawidłowej instalacji i późniejszego użytkowania. Powinna zawierać: nazwę producenta, typ i model urządzenia, rok produkcji i serię, moc znamionową, napięcie znamionowe, wymagane natężenie prądu znamionowego, częstotliwość, symbole znaków bezpieczeństwa i posiadanych certyfikatów.

 

Transformator

Urządzenie elektroenergetyczne służące do zamiany (podwyższenia lub obniżenia) napięcia prądu przemiennego.

Układ pomiarowo-rozliczeniowy

Liczniki i inne urządzenia pomiarowe lub rozliczeniowo - pomiarowe, a także układy połączeń między nimi, służące bezpośrednio lub pośrednio do pomiaru i rozliczeń dostarczonej energii elektrycznej.

Więcej informacji o Liczniku prądu znajdziesz w Poradach dla domu

Usługa przesyłowa

Usługa świadczona przez dystrybutora energii, obejmująca przesyłanie i dystrybucję energii elektrycznej oraz utrzymywanie ciągłości i pewności jej dostaw.

Wat

Jednostka mocy w układzie SI. Jest to moc, przy której praca 1 dżula wykonana jest w czasie 1 sekundy.

Nazwa wat pochodzi od nazwiska angielskiego inżyniera i wynalazcy Jamesa Watta. Dzisiaj jest to powszechnie stosowany parametr określający praktycznie wszystkie urządzenia elektryczne, które nas otaczają. W informacjach handlowych podawana jest moc kuchenek mikrofalowych, zasilaczy w komputerach, przepływowych podgrzewaczy wody, pralek, zmywarek itp. Na tej podstawie określamy energochłonność urządzenia i jest to jeden z najistotniejszych parametrów branych pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o zakupie.

 

 
 
 
 

Amper

(A) Podstawowa jednostka natężenia prądu elektrycznego w układzie SI. Wartość jednego Ampera ma prąd elektryczny niezmieniający się, który płynąc w dwóch równoległych, prostoliniowych, nieskończenie długich przewodach o znikomo małym przekroju kołowym, umieszczonych w próżni w odległości 1 m od siebie, wywołałby między tymi przewodami siłę 2 x 10 –7 N na każdy metr długości.

Nazwa Amper pochodzi od nazwiska Andre Marie Ampère'a - francuskiego matematyka i fizyka, twórcy podstaw współczesnej elektrodynamiki.

 

Amperogodzina

Przenosi prąd o natężeniu jednego Ampera płynący w ciągu jednej godziny. Stosowana powszechnie np. do określania pojemności elektrycznej akumulatorów, tak w motoryzacji jak i w urządzeniach codziennego domowego użytku. W tych ostatnich wyrażana jest zazwyczaj w miliAmperogodzinach (mAh) czyli tysięcznych częściach amperogodziny.

Baryłka

Pozaukładowa jednostka objętości płynów, używana głównie i tradycyjnie w handlu ropą naftową.

1 baryłka amerykańska odpowiada dokładnie 158,987 litrom (w zaokrągleniu przyjmuje się 159 l). Baryłka angielska jest nieco większa i odpowiada 163,656 litrom (w zaokrągleniu przyjmuje się 164 litry).

Bezpieczeństwo energetyczne

Stan gospodarki umożliwiający pokrycie bieżącego i perspektywicznego zapotrzebowania odbiorców na paliwa i energię w sposób technicznie i ekonomicznie uzasadniony, przy jednoczesnym zachowaniu wymagań ochrony środowiska.

Bezpiecznik główny

Są to bezpieczniki odcinające dopływ prądu do mieszkania. Znajdują się przed licznikiem na tablicy licznikowej.

Jest to tzw. zabezpieczenie główne Twojego mieszkania.

BTU (British Termal Unit)

To pozaukładowa jednostką energii używana przede wszystkim w Stanach Zjednoczonych. 1 BTU to ilość energii potrzebna do podniesienia temperatury jednego funta wody o jeden stopień Fahrenheita.

Z powodu nieprecyzyjnej definicji tej jednostki (zmiany ciepła właściwego wody przy różnych temperaturach) jej wartość waha się od 1054 do 1059 J. Jest stosowana głównie przy podawaniu energii generowanej przez urządzenia ciepłownicze.

 

CSR (społeczna odpowiedzialność biznesu)

Koncepcja, zgodnie z którą firmy dobrowolnie łączą kwestie ekonomiczne, społeczne i środowiskowe w swoich operacjach biznesowych oraz w kontaktach z otoczeniem zewnętrznym.

Odpowiedzialny biznes w Grupie TAURON

Deregulacja

Zniesienie monopolu (zazwyczaj państwowego) w zakresie oddziaływań na ekonomiczną sferę kraju, które umożliwia rynkowi działanie na zasadach wolnej konkurencji. Tu używana jako synonim liberalizacji.

Dwutlenek węgla (CO2)

Gazowy związek węglowy, który naturalnie występuje w atmosferze i bierze udział w fotosyntezie.

Dwutlenek węgla jest niezbędny, by na ziemi mogło istnieć życie. Symbol chemiczny to CO2. Jest to dominujący gaz cieplarniany w atmosferze.

Dystrybucja

Dystrybucja podsektor elektroenergetyki polskiej, obok podsektora przesyłu, wytwarzania, a także obrotu.

Zadaniem podsektora dystrybucji jest transport energii elektrycznej systemami dystrybucyjnymi wysokiego, średniego i niskiego napięcia w celu dostarczania jej do odbiorców końcowych.

Edison Thomas Alva

(1847–1931) genialny samouk, ojciec elektryczności, amerykański wynalazca, twórca stu patentów.

 W 1879 wynalazł żarówkę elektryczną; a w latach 1881–82 zbudował w Nowym Jorku pierwszą w świecie elektrownię pracującą na użytek publiczny. W 1904 roku zbudował akumulator zasadowy niklowo-żelazowy; w Menlo Park zorganizował pierwszy w świecie instytut badań naukowo-technicznych.

Elektrociepłownia

Elektrownia parowa wytwarzająca jednocześnie energię elektryczną oraz ciepło w tzw. układzie skojarzonym (kogeneracja).

Ciepło jest dostarczane odbiorcom w postaci pary lub gorącej wody w ilości nie mniejszej niż 10 proc. znamionowej wydajności kotłowni. Układ cieplny elektrociepłowni, w którym para z upustów lub wylotów turbin, po wykonaniu pracy i częściowym rozprężeniu, jest wykorzystywana jako nośnik ciepła, pozwala wykorzystać ciepło odpadowe i uzyskać wyższą ogólną sprawność przetwarzania energii niż przy niezależnym wytwarzaniu ciepła w ciepłowniach i energii elektrycznej w elektrowniach cieplnych.

 

Elektrownia

Zakład przemysłowy lub zespół urządzeń wytwarzających energię elektryczną z różnych form energii pierwotnej.

Pierwsze elektrownie powstały pod koniec XIX wieku. W 1882 w Nowym Jorku, w 1883 w Mediolanie i Petersburgu, w 1884 w Berlinie. Początkowo wytwarzały prąd stały o napięciu 110 V, 220 V, rzadziej 500 V. Wyposażone były w tłokowe maszyny parowe i rusztowe kotły płomienicowe lub bateryjne, z ręcznym narzutem paliwa. W niektórych miastach np. w Krakowie elektrownia miejska wyposażona była w silniki gazowe zasilane gazem z miejskiej gazowni.

Następnym etapem rozwoju było zastosowanie w 1891 roku prądu przemiennego w układzie trójfazowym. Po II wojnie światowej nastąpił dynamiczny rozwój energetyki połączony z jej centralizacją.

Elektrownia słoneczna

(helioelektrownia) przetwarza energię promieniowania słonecznego na energię elektryczną. Są stosowane 2 metody: pośrednia (heliotermiczna), polegająca na przemianie energii promieniowania słonecznego absorbowanego przez kolektor słoneczny na energię czynnika termodynamicznego elektrowni parowej i bezpośrednia (helioelektryczna) polegająca na bezpośredniej przemianie energii pierwotnej na energię elektryczną za pomocą przetworników fotowoltaicznych.

Elektrownia wiatrowa

Wytwarza energię elektryczną z energii wiatru za pomocą silnika wiatrowego sprzężonego z generatorem elektrycznym. Sprawność elektrowni wiatrowej nie przekracza obecnie 40%.

Elektrownia wodna (hydroelektrownia)

Przetwarza energię wód płynących na energię elektryczną przy wykorzystaniu turbiny wodnej sprzęgniętej z generatorem.

Sprawność elektrowni wodnych wynosi średnio 80–90% i jest zdecydowanie najwyższa ze wszystkich elektrowni. Rozróżnia się elektrownie zbiornikowe, przepływowe, pompowe i pływowe. Specjalną grupą elektrowni wodnych są elektrownie szczytowo-pompowe.

Energia elektryczna

Energia układu ładunków elektrycznych, w przypadku ładunków nieruchomych jest to energia elektrostatyczna, w przypadku ładunków poruszających się — energia elektrodynamiczna. W praktyce przez energię elektryczną rozumie się zwykle energię prądu elektrycznego wyrażającą się wzorem:

E = UIt = I 2Rt, gdzie:

U — przyłożone napięcie elektryczne

I — natężenie prądu elektrycznego

R — opór (rezystancja)

t — czas przepływu

Kilowat

Moc równa 1000 watów; definicja wata poniżej. Kilowat posiada skrót kW.

Kilowat jest często (błędnie) utożsamiany z kilowatogodziną (kWh). Kilowatogodzina odpowiada ilości energii zużywanej przez urządzenie o mocy 1 kW przez godzinę.

Kilowatogodzina

To jednostka energii najczęściej stosowana w życiu codziennym. Odpowiada ilości energii zużytej w ciągu godziny przez urządzenie o mocy 1 kW (1 kilowata).

 Gospodarstwo domowe zużywa średnio 2500-3000 kWh rocznie. Uwaga: pytanie o cenę energii to de facto pytanie ile kosztuje kilowatogodzina (ile kosztuje 1 kWh). Błędem jest pytanie ile kosztuje kilowat (ile kosztuje kW). Kilowat jest jednostką mocy, nie jest jednostką energii.

Maksymalna moc energii elektrycznej

Moc pobierana przez domowe urządzenia elektryczne (sprzęt AGD, hydrofor, oświetlenie wewnętrzne i zewnętrzne, urządzenia do podgrzewania wody, automatykę, komputery, urządzenia alarmowe, kuchnie, ogrzewanie elektryczne – piece akumulacyjne, maty podłogowe, itp.) jeśli wszystkie będą pracowały w tym samym czasie. W praktyce rzadko pracują równocześnie, dlatego rzeczywisty pobór mocy będzie niższy niż wyliczony.

Moc maksymalną można wyliczyć samemu (gdy znamy orientacyjną moc poszczególnych urządzeń), ale lepiej poprosić o to projektanta elektryka lub zapytać w spółce dystrybucyjnej poczas składania wniosku. Trzeba wiedzieć, czy i jakie urządzenia dużej mocy mają być zainstalowane w domu (elektryczny piec grzewczy, kuchenka elektryczna z piekarnikiem, przepływowy ogrzewacz elektryczny, itp). Teoretycznie można wystąpić o przydział mocy równy mocy maksymalnej. Zazwyczaj jednak moc przyłączeniowa jest niższa niż moc maksymalna.

 

Miejsce dostarczania

Punkt w sieci energetycznej określony w umowie o przyłączenie, w umowie o świadczenie usług przesyłowych lub w umowie sprzedaży energii elektrycznej.

 

Moc elektryczna

(oznaczana literą P) Jest to ilość energii elektrycznej dostarczana w jednostce czasu. Mierzymy i podajemy ją w watach (W). 1 W to energia 1 J (dżula) dostarczana w czasie 1 sekundy. W watach wyrażana jest np. moc żarówek, drobnych sprzętów gospodarstwa domowego.

Moc bardziej “energochłonnych” urządzeń domowych jak np. zmywarki, pralki, grzejniki czy podgrzewacze wody podawana jest na ogół w kilowatach (1 kW = 1000 W). Natomiast moc generatorów zainstalowanych w elektrowniach wyrażana jest w megawatach (1 MW = 1000 kW).

Moc przyłączeniowa

Moc czynna zaplanowana do pobierania lub wprowadzania do sieci, określona w umowie o przyłączenie, jako wartość maksymalna ze średnich wartości tej mocy w okresie 15 minut, a służąca do zaprojektowania przyłączenia.

Nielegalne pobieranie energii elektrycznej

Pobieranie energii elektrycznej niezgodnie z zapisami umowy lub w ogóle bez zawarcia umowy z przedsiębiorstwem energetycznym.

Prąd elektryczny

Ukierunkowany przepływ swobodnych ładunków elektrycznych pod wpływem pola elektrycznego w środowisku przewodzącym.

Prąd elektryczny w metalach i półprzewodnikach jest związany z przepływem elektronów i dziur (pasmowa teoria ciała stałego), w elektrolitach - z przepływem jonów, w gazach - jonów i elektronów (wyładowanie elektryczne). Za kierunek prądu elektrycznego przyjmuje się umownie kierunek przepływu ładunków dodatnich.

Wielkościami charakteryzującymi prąd elektryczny są jego natężenie i gęstość. Związek między natężeniem prądu elektrycznego i napięciem opisuje prawo Ohma. Rozróżnia się prąd elektryczny: - stały (natężenie prądu nie zmienia się w czasie) - zmienny, którego szczególnym przypadkiem jest prąd przemienny. Najważniejsze zjawiska towarzyszące występowaniu prądu: - powstawanie pola magnetycznego - wydzielanie ciepła. Źródłami prądu są ogniwa galwaniczne, fotoelektryczne, termoelektryczne oraz prądnice elektryczne.

Przyłącze

Odcinek sieci wraz z niezbędnymi urządzeniami lub ich zespołami służącymi połączeniu sieci energetycznej niskiego napięcia z instalacją odbiorczą. W przyłączu znajduje się zabezpieczenie główne obiektu oraz układ pomiarowy służący do rozliczeń z dostawcą energii elektrycznej.

Taryfa

Zbiór cen i stawek opłat oraz warunków ich stosowania, opracowany przez przedsiębiorstwo energetyczne i wprowadzony jako obowiązujący dla wyszczególnionych w nim grup klientów (odbiorców) w trybie określonym ustawą „Prawo Energetyczne”.

 

Tablica rozdzielcza

Urządzenie, z którego rozchodzą się poszczególne obwody elektryczne instalacji domowej.

W tablicy rozdzielczej umieszczone są zabezpieczenia (bezpieczniki topikowe, wyłączniki samoczynne oraz różnicowe). Często zamontowany jest tam również licznik energii elektrycznej i niedostępne dla użytkownika – zaplombowane - zabezpieczenie główne.

Tabliczka znamionowa

Rodzaj “dowodu osobistego”, w który obowiązkowo powinien być wyposażony każdy odbiornik elektryczny.

Wykonana jest z metalu bądź coraz częściej tworzywa sztucznego, na którym w sposób trwały umieszczone są podstawowe dane niezbędne do prawidłowej instalacji i późniejszego użytkowania. Powinna zawierać: nazwę producenta, typ i model urządzenia, rok produkcji i serię, moc znamionową, napięcie znamionowe, wymagane natężenie prądu znamionowego, częstotliwość, symbole znaków bezpieczeństwa i posiadanych certyfikatów.

 

Transformator

Urządzenie elektroenergetyczne służące do zamiany (podwyższenia lub obniżenia) napięcia prądu przemiennego.

Układ pomiarowo-rozliczeniowy

Liczniki i inne urządzenia pomiarowe lub rozliczeniowo - pomiarowe, a także układy połączeń między nimi, służące bezpośrednio lub pośrednio do pomiaru i rozliczeń dostarczonej energii elektrycznej.

Usługa przesyłowa

Usługa świadczona przez dystrybutora energii, obejmująca przesyłanie i dystrybucję energii elektrycznej oraz utrzymywanie ciągłości i pewności jej dostaw.

Wat

Jednostka mocy w układzie SI. Jest to moc, przy której praca 1 dżula wykonana jest w czasie 1 sekundy.

Nazwa wat pochodzi od nazwiska angielskiego inżyniera i wynalazcy Jamesa Watta. Dzisiaj jest to powszechnie stosowany parametr określający praktycznie wszystkie urządzenia elektryczne, które nas otaczają. W informacjach handlowych podawana jest moc kuchenek mikrofalowych, zasilaczy w komputerach, przepływowych podgrzewaczy wody, pralek, zmywarek itp. Na tej podstawie określamy energochłonność urządzenia i jest to jeden z najistotniejszych parametrów branych pod uwagę przy podejmowaniu decyzji o zakupie.